నక్షత్రసూక్తం

తైత్తిరీయ బ్రహ్మణం . అష్టకం - 3  ప్రశ్నః 1

తైత్తిరీయ సంహిత. కాండ 3 ప్రపాఠకః - 5 అనువాక -1

ఓం .. అ॒గ్నిర్నః॑ పాతు॒ కృత్తి॑కాః. నక్ష॑త్రం దే॒వమిం॑ద్రి॒యం.

ఇ॒దమా॑సాం విచక్ష॒ణం. హ॒విరా॒సం జు॑హోతన.

యస్య॒ భాంతి॑ ర॒శ్మయో॒ యస్య॑ కే॒తవః॑. యస్యే॒మా విశ్వా॒ భువ॑నాని॒ సర్వా᳚.

స కృత్తి॑కాభిర॒భిసం॒వసా॑నః. అ॒గ్నిర్నో॑ దే॒వస్సు॑వి॒తే ద॑ధాతు .. 1..

ప్ర॒జాప॑తే రోహి॒ణీవే॑తు॒ పత్నీ᳚. వి॒శ్వరూ॑పా బృహ॒తీ చి॒త్రభా॑నుః.

సా నో॑ య॒జ్ఞస్య॑ సువి॒తే ద॑ధాతు. యథా॒ జీవే॑మ శ॒రద॒స్సవీరాః॑.

రో॒హి॒ణీ దే॒వ్యుద॑గాత్పు॒రస్తా᳚త్. విశ్వా॑ రూ॒పణి॑ ప్రతి॒మోద॑మానా.

ప్ర॒జాప॑తిꣳ హ॒విషా॑ వ॒ర్ధయం॑తీ. ప్రి॒యా దే॒వానా॒ముప॑యాతు య॒జ్ఞం .. 2..

సోమో॒ రాజా॑ మృగశీ॒ర్॒షేణ॒ ఆగన్న్॑. శి॒వం నక్ష॑త్రం ప్రి॒యమ॑స్య॒ ధామ॑.

ఆ॒ప్యాయ॑మానో బహు॒ధా జనే॑షు. రేతః॑ ప్ర॒జాం యజ॑మానే దధాతు.

యత్తే॒ నక్ష॑త్రం మృగశీ॒ర్॒షమస్తి॑. ప్రి॒యꣳ రా॑జన్ ప్రి॒యత॑మం ప్రి॒యాణాం᳚.

తస్మై॑ తే సోమ హ॒విషా॑ విధేమ. శన్న॑ ఏధి ద్వి॒పదే॒ శం చతు॑ష్పదే .. 3..

ఆ॒ర్ద్రయా॑ రు॒ద్రః ప్రథ॑మా న ఏతి. శ్రేష్ఠో॑ దే॒వానాం॒ పతి॑రఘ్ని॒యానాం᳚.

నక్ష॑త్రమస్య హ॒విషా॑ విధేమ. మా నః॑ ప్ర॒జాꣳ రీ॑రిష॒న్మోత వీ॒రాన్.

హే॒తి రు॒ద్రస్య॒ పరి॑ణో వృణక్తు. ఆ॒ర్ద్రా నక్ష॑త్రం జుషతాꣳ హ॒విర్నః॑.

ప్ర॒ముం॒చమా॑నౌ దురి॒తాని॒ విశ్వా᳚. అపా॒ఘశꣳసన్నుదతా॒మరా॑తిం. .. 4..

పున॑ర్నో దే॒వ్యది॑తిస్పృణోతు. పున॑ర్వసూనః॒ పున॒రేతాం᳚ య॒జ్ఞం.

పున॑ర్నో దే॒వా అ॒భియం॑తు॒ సర్వే᳚. పునః॑ పునర్వో హ॒విషా॑ యజామః.

ఏ॒వా న దే॒వ్యది॑తిరన॒ర్వా. విశ్వ॑స్య భ॒ర్త్రీ జగ॑తః ప్రతి॒ష్ఠా.

పున॑ర్వసూ హ॒విషా॑ వ॒ర్ధయం॑తీ. ప్రి॒యం దే॒వానా॒మప్యే॑తు॒ పాథః॑ .. 5..

బృహ॒స్పతిః॑ ప్రథ॒మం జాయ॑మానః. తి॒ష్యం॑ నక్ష॑త్రమ॒భి సంబ॑భూవ.

శ్రేష్ఠో॑ దే॒వానాం॒ పృత॑నాసుజి॒ష్ణుః. ది॒శోఽను॒ సర్వా॒ అభ॑యన్నో అస్తు.

తి॒ష్యః॑ పు॒రస్తా॑దు॒త మ॑ధ్య॒తో నః॑. బృహ॒స్పతి॑ర్నః॒ పరి॑పాతు ప॒శ్చాత్.

బాధే॑తాం॒ద్వేషో॒ అభ॑యం కృణుతాం. సు॒వీర్య॑స్య॒ పత॑యస్యామ .. 6 ..

ఇ॒దꣳ స॒ర్పేభ్యో॑ హ॒విర॑స్తు॒ జుష్టం᳚. ఆ॒శ్రే॒షా యేషా॑మను॒యంతి॒ చేతః॑.

యే అం॒తరి॑క్షం పృథి॒వీం క్షి॒యంతి॑. తే న॑స్స॒ర్పాసో॒ హవ॒మాగ॑మిష్ఠాః.

యే రో॑చ॒నే సూర్య॒స్యాపి॑ స॒ర్పాః. యే దివం॑ దే॒వీమను॑సం॒చరం॑తి.

యేష॑మశ్రే॒షా అ॑ను॒యంతి॒ కామం᳚. తేభ్య॑స్స॒ర్పేభ్యో॒ మధు॑మజ్జుహోమి .. 7 ..

ఉప॑హూతాః పి॒తరో॒ యే మ॒ఘాసు॑. మనో॑జవసస్సు॒కృత॑స్సుకృ॒త్యాః.

తే నో॒ నక్ష॑త్రే॒ హవ॒మాగ॑మిష్ఠాః. స్వ॒ధాభి॑ర్య॒జ్ఞం ప్రయ॑తం జుషంతాం.

యే అ॑గ్నిద॒గ్ధా యేఽన॑గ్నిదగ్ధాః. యే॑ఽముల్లో॒కం పి॒తరః॑ క్షి॒యంతి॑.

యాꣳశ్చ॑ వి॒ద్మయాꣳ ఉ॑ చ॒ న ప్ర॑వి॒ద్మ. మ॒ఘాసు॑ య॒జ్ఞꣳ సుకృ॑తం జుషంతాం .. 8..

గవాం॒ పతిః॒ ఫల్గు॑నీనామసి॒ త్వం. తద॑ర్యమన్ వరుణమిత్ర॒ చారు॑.

తం త్వా॑ వ॒యꣳ స॑ని॒తారꣳ॑ సనీ॒నాం. జీ॒వా జీవం॑త॒ముప॒ సంవి॑శేమ.

యేనే॒మా విశ్వా॒ భువ॑నాని॒ సంజి॑తా. యస్య॑ దే॒వా అ॑నుసం॒యంతి॒ చేతః॑.

అ॒ర్య॒మా రాజా॒ఽజర॑స్తు వి॑ష్మాన్. ఫల్గు॑నీనామృష॒భో రో॑రవీతి .. 9 ..

శ్రేష్ఠో॑ దే॒వానాం᳚ భగవో భగాసి. తత్త్వా॑ విదుః॒ ఫల్గు॑నీ॒స్తస్య॒ విత్తాత్.

అ॒స్మభ్యం॑ క్ష॒త్రమ॒జరꣳ॑ సు॒వీర్యం᳚. గోమ॒దశ్వ॑వ॒దుప॒సన్ను॑దే॒హ.

భగో॑హ దా॒తా భగ ఇత్ప్ర॑దా॒తా. భగో॑ దే॒వీః ఫల్గు॑నీ॒రావి॑వేశ.

భగ॒స్యేత్తం ప్ర॑స॒వం గ॑మేమ. యత్ర॑ దే॒వైస్స॑ధ॒మాదం॑ మదేమ. .. 10 ..

ఆయా॒తు దే॒వస్స॑వి॒తోప॑యాతు. హి॒ర॒ణ్యయే॑న సు॒వృతా॒ రథే॑న.

వహ॒న్॒ హస్తꣳ॑ సుభగం॑ విద్మ॒నాప॑సం. ప్రయచ్ఛం॑తం॒ పపు॑రిం॒ పుణ్య॒మచ్ఛ॑.

హస్తః॒ ప్రయ॑చ్ఛ త్వ॒మృతం॒ వసీ॑యః. దక్షి॑ణేన॒ ప్రతి॑గృభ్ణీమ ఏనత్.

దా॒తార॑మ॒ద్య స॑వి॑తా వి॑దేయ. యో నో॒ హస్తా॑య ప్రసు॒వాతి॑ య॒జ్ఞం ..11 ..

త్వష్టా॒ నక్ష॑త్రమ॒భ్యే॑తి చి॒త్రాం. సు॒భꣳ స॑సంయువ॒తిꣳ రోచ॑మానాం.

ని॒వే॒శయ॑న్న॒మృతా॒న్మర్త్యాꣳ॑శ్చ. రూ॒పాణి॑ పి॒ꣳ॒శన్ భువ॑నాని॒ విశ్వా᳚.

తన్న॒స్త్వష్టా॒ తదు॑ చి॒త్రా విచ॑ష్టాం. తన్నక్ష॑త్రం భూరి॒దా అ॑స్తు॒ మహ్యం᳚.

తన్నః॑ ప్ర॒జాం వీ॒రవ॑తీꣳ సనోతు. గోభి॑ర్నో॒ అశ్వై॒స్సమ॑నక్తు యజ్ఞం .. 12 ..

వా॒యుర్నక్ష॑త్రమ॒భ్యే॑తి॒ నిష్ట్యాం᳚. తి॒గ్మశృం॑గో వృష॒భో రోరు॑వాణః.

స॒మీ॒రయ॒న్ భువ॑నా మాత॒రిశ్వా᳚. అప॒ ద్వేషాꣳ॑సి నుదతా॒మరా॑తీః.

తన్నో॑ వా॒యస్తదు॒ నిష్ట్యా॑ శృణోతు. తన్నక్ష॑త్రం భూరి॒దా అ॑స్తు॒ మహ్యం᳚.

తన్నో॑ దే॒వాసో॒ అను॑జానంతు॒ కామం᳚. యథా॒ తరే॑మ దురి॒తాని॒ విశ్వా᳚ .. 13 ..

దూ॒రమ॒స్మచ్ఛత్ర॑వో యంతు భీ॒తాః. తదిం॑ద్రా॒గ్నీ కృ॑ణుతాం॒ తద్విశా॑ఖే.

తన్నో॑ దే॒వా అను॑మదంతు య॒జ్ఞం. ప॒శ్చాత్ పు॒రస్తా॒దభ॑యన్నో అస్తు.

నక్ష॑త్రాణా॒మధి॑పత్నీ॒ విశా॑ఖే. శ్రేష్ఠా॑వింద్రా॒గ్నీ భువ॑నస్య గో॒పౌ.

విషూ॑చ॒శ్శత్రూ॑నప॒బాధ॑మానౌ. అప॒క్షుధ॑న్నుదతా॒మరా॑తిం. .. 14 ..

పూ॒ర్ణా ప॒శ్చాదు॒త పూ॒ర్ణా పు॒రస్తా᳚త్. ఉన్మ॑ధ్య॒తః పౌ᳚ర్ణమా॒సీ జి॑గాయ.

తస్యాం᳚ దే॒వా అధి॑సం॒వసం॑తః. ఉ॒త్త॒మే నాక॑ ఇ॒హ మా॑దయంతాం.

పృ॒థ్వీ సు॒వర్చా॑ యువ॒తిః స॒జోషాః᳚.పౌ॒ర్ణ॒మా॒స్యుద॑గా॒చ్ఛోభ॑మానా.

ఆ॒ప్యా॒యయం॑తీ దురి॒తాని॒ విశ్వా᳚. ఉ॒రుం దుహాం॒ యజ॑మానాయ య॒జ్ఞం.

ఋ॒ద్ధ్యాస్మ॑ హ॒వ్యైర్నమ॑సో॒పసద్య॑. మి॒త్రం దే॒వం మి॑త్ర॒ధేయం॑ నో అస్తు.

అ॒నూ॒రా॒ధాన్ హ॒విషా॑ వ॒ర్ధయం॑తః. శ॒తం జీ॑వేమ॒ శ॒రదః॒ సవీ॑రాః.

చి॒త్రం నక్ష॑త్ర॒ముద॑గాత్పు॒రస్తా᳚త్. అ॒నూ॒రా॒ధా స॒ ఇతి॒ యద్వదం॑తి.

తన్మి॒త్ర ఏ॑తి ప॒థిభి॑ర్దేవ॒యానైః᳚. హి॒ర॒ణ్యయై॒ర్విత॑తైరం॒తరి॑క్షే .. 16 ..

ఇంద్రో᳚ జ్యే॒ష్ఠామను॒ నక్ష॑త్రమేతి. యస్మి॑న్ వృ॒త్రం వృ॑త్ర॒ తూర్యో॑ త॒తార॑.

తస్మి॑న్వ॒యమ॒మృతం॒ దుహా॑నాః. క్షుధం॑తరేమ॒ దురి॑తిం॒ దురి॑ష్టిం.

పు॒రం॒ద॒రాయ॑ వృష॒భాయ॑ ధృ॒ష్ణవే᳚. అషా॑ఢాయ॒ సహ॑మానాయ మీ॒ఢుషే᳚.

ఇంద్రా॑య జ్యే॒ష్ఠా మధు॑మ॒ద్దుహా॑నా.ఉ॒రుం కృ॑ణోతు॒ యజ॑మానాయ లో॒కం. .. 17 ..

మూలం॑ ప్ర॒జాం వీ॒రవ॑తీం విదేయ. పరా᳚చ్యేతు॒ నిరృ॑తిః పరా॒చా.

గోభి॒ర్నక్ష॑త్రం ప॒శుభి॒స్సమ॑క్తం. అహ॑ర్భూయా॒ద్యజ॑మానాయ॒ మహ్యం᳚.

అహ॑ర్నో అ॒ద్య సు॑వి॒తే ద॑దాతు. మూలం॒ నక్ష॑త్ర॒మితి॒ యద్వదం॑తి.

పరా॑చీం వా॒చా నిరృ॑తిం నుదామి. శి॒వం ప్ర॒జయై॑ శి॒వమ॑స్తు॒ మహ్యం᳚ .. 18 ..

యా ది॒వ్యా ఆపః॒ పయ॑సా సంబభూ॒వుః. యా అం॒తరి॑క్ష ఉ॒త పార్థి॑వీ॒ర్యాః.

యాసా॑మషా॒ఢా అ॑ను॒యంతి॒ కామం᳚. తా న॒ ఆపః॒ శꣳ స్యో॒నా భ॑వంతు.

యాశ్చ॒ కూప్యా॒ యాశ్చ॑ నా॒ద్యా᳚స్సము॒ద్రియాః᳚. యాశ్చ॑ వైశం॒తీరుత ప్రా॑స॒చీర్యాః.

యాసా॑మషా॒ఢా మధు॑ భ॒క్షయం॑తి. తా న॒ ఆపః॒ శꣳ స్యో॒నా భ॑వంతు ..19 ..

తన్నో॒ విశ్వే॒ ఉప॑ శృణ్వంతు దే॒వాః. తద॑షా॒ఢా అ॒భిసంయం॑తు య॒జ్ఞం.

తన్నక్ష॑త్రం ప్రథతాం ప॒శుభ్యః॑. కృ॒షిర్వృ॒ష్టిర్యజ॑మానాయ కల్పతాం.

శు॒భ్రాః క॒న్యా॑ యువ॒తయ॑స్సు॒పేశ॑సః. క॒ర్మ॒కృత॑స్సు॒కృతో॑ వీ॒ర్యా॑వతీః.

విశ్వా᳚న్ దే॒వాన్ హ॒విషా॑ వ॒ర్ధయం॑తీః. అ॒షా॒ఢాః కామ॒ముపా॑యంతు య॒జ్ఞం .. 20 ..

యస్మి॒న్ బ్రహ్మా॒భ్యజ॑య॒త్సర్వ॑మే॒తత్. అ॒ముంచ॑ లో॒కమి॒దమూ॑చ॒ సర్వం᳚.

తన్నో॒ నక్ష॑త్రమభి॒జిద్వి॒జిత్య॑. శ్రియం॑ దధా॒త్వహృ॑ణీయమానం.

ఉ॒భౌ లో॒కౌ బ్రహ్మ॑ణా॒ సంజి॑తే॒మౌ. తన్నో॒ నక్ష॑త్రమభి॒జిద్విచ॑ష్టాం.

తస్మి॑న్వ॒యం పృత॑నా॒స్సంజ॑యేమ. తన్నో॑ దే॒వాసో॒ అను॑జానంతు॒ కామం᳚ .. 21 ..

శృ॒ణ్వంతి॑ శ్రో॒ణామ॒మృత॑స్య గో॒పాం. పుణ్యా॑మస్యా॒ ఉప॑శృణోమి॒ వాచం᳚.

మ॒హీం దే॒వీం విష్ణు॑పత్నీమజూ॒ర్యాం. ప్ర॒తీచీ॑ మేనాꣳ హ॒విషా॑ యజామః.

త్రే॒ధా విష్ణు॑రురుగా॒యో విచ॑క్రమే. మ॒హీం దివం॑ పృథి॒వీమం॒తరి॑క్షం.

తచ్ఛ్రో॒ణైతి॒శ్రవ॑ ఇ॒చ్ఛమా॑నా. పుణ్య॒ꣳ॒ శ్లోకం॒ యజ॑మానాయ కృణ్వ॒తీ .. 22 ..

అ॒ష్టౌ దే॒వా వస॑వస్సో॒మ్యాసః॑. చత॑స్రో దే॒వీర॒జరాః॒ శ్రవి॑ష్ఠాః.

తే య॒జ్ఞం పాం᳚తు॒ రజ॑సః పు॒రస్తా᳚త్. సం॒వ॒త్స॒రీణ॑మ॒మృతꣳ॑ స్వ॒స్తి.

య॒జ్ఞం నః॑ పాంతు॒ వస॑వః పు॒రస్తా᳚త్. ద॒క్షి॒ణ॒తో॑ఽభియం॑తు॒ శ్రవి॑ష్ఠాః.

పుణ్య॒న్నక్ష॑త్రమ॒భి సంవి॑శామ. మా నో॒ అరా॑తిర॒ఘశ॒ꣳ॒సాఽగన్న్॑ .. 23 ..

క్ష॒త్రస్య॒ రాజా॒ వరు॑ణోఽధిరా॒జః. నక్ష॑త్రాణాꣳ శ॒తభి॑ష॒గ్వసి॑ష్ఠః.

తౌ దే॒వేభ్యః॑ కృణుతి దీ॒ర్ఘమాయుః॑. శ॒తꣳ స॒హస్రా॑ భేష॒జాని॑ ధత్తః.

య॒జ్ఞన్నో॒ రాజా॒ వరు॑ణ॒ ఉప॑యాతు. తన్నో॒ విశ్వే॑ అ॒భి సంయం॑తు దే॒వాః.

తన్నో॒ నక్ష॑త్రꣳ శ॒తభి॑షగ్జుషా॒ణం. దీ॒ర్ఘమాయుః॒ ప్రతి॑రద్భేష॒జాని॑ .. 24 ..

అ॒జ ఏక॑పా॒దుద॑గాత్పు॒రస్తా᳚త్. విశ్వా॑ భూ॒తాని॑ ప్రతి॒ మోద॑మానః.

తస్య॑ దే॒వాః ప్ర॑స॒వం యం॑తి॒ సర్వే᳚. ప్రో॒ష్ఠ॒ప॒దాసో॑ అ॒మృత॑స్య గో॒పాః.

వి॒భ్రాజ॑మానస్సమిధా॒ న ఉ॒గ్రః. ఆఽన్తరి॑క్షమరుహ॒దగం॒ద్యాం.

తꣳ సూర్యం॑ దే॒వమ॒జమేక॑పాదం. ప్రో॒ష్ఠ॒ప॒దాసో॒ అను॑యంతి॒ సర్వే᳚ .. 25 ..

అహి॑ర్బు॒ధ్నియః॒ ప్రథ॑మా న ఏతి. శ్రేష్ఠో॑ దే॒వానా॑ము॒త మాను॑షాణాం.

తం బ్రా᳚హ్మ॒ణాస్సో॑మ॒పాస్సో॒మ్యాసః॑. ప్రో॒ష్ఠ॒ప॒దాసో॑ అ॒భిర॑క్షంతి॒ సర్వే᳚.

చ॒త్వార॒ ఏక॑మ॒భి కర్మ॑ దే॒వాః. ప్రో॒ష్ఠ॒ప॒దా స॒ ఇతి॒ యాన్ వదం॑తి.

తే బు॒ధ్నియం॑ పరి॒షద్యꣳ॑ స్తు॒వంతః॑. అహిꣳ॑ రక్షంతి॒ నమ॑సోప॒సద్య॑ .. 26 ..

పూ॒షా రే॒వత్యన్వే॑తి॒ పంథాం᳚. పు॒ష్టి॒పతీ॑ పశు॒పా వాజ॑బస్త్యౌ.

ఇ॒మాని॑ హ॒వ్యా ప్రయ॑తా జుషా॒ణా. సు॒గైర్నో॒ యానై॒రుప॑యాతాం య॒జ్ఞం.

క్షు॒ద్రాన్ ప॒శూన్ ర॑క్షతు రే॒వతీ॑ నః. గావో॑ నో॒ అశ్వా॒ꣳ॒ అన్వే॑తు పూ॒షా.

అన్న॒ꣳ॒ రక్షం॑తౌ బహు॒దా విరూ॑పం. వాజꣳ॑ సనుతాం॒ యజ॑మానాయ య॒జ్ఞం .. 27 ..

తద॒శ్వినా॑వశ్వ॒యుజోప॑యాతాం. శుభం॒గమి॑ష్ఠౌ సు॒యమే॑భి॒రశ్వైః᳚.

స్వం నక్ష॑త్రꣳ హ॒విషా॒ యజం॑తౌ. మధ్వా॒సంపృ॑క్తౌ॒ యజు॑షా॒ సమ॑క్తౌ.

యౌ దే॒వానాం᳚ భి॒షజౌ᳚ హవ్యవా॒హౌ. విశ్వ॑స్య దూ॒తవ॒మృత॑స్య గో॒పౌ.

తౌ నక్ష॒త్రం జుజుషా॒ణోప॑యాతాం. నమో॒ఽశ్విభ్యాం᳚ కృణుమోఽశ్వ॒యుగ్భ్యాం᳚ .. 28 ..

అప॑ పా॒ప్మానం॒ భర॑ణీర్భరంతు. తద్య॒మో రాజా॒ భగ॑వా॒న్॒ విచ॑ష్టాం.

లో॒కస్య॒ రాజా॑ మహ॒తో మ॒హాన్ హి. సు॒గం నః॒ పంథా॒మభ॑యం కృణోతు.

యస్మి॒న్నక్ష॑త్రే య॒మ ఏతి॒ రాజా᳚. యస్మి॑న్నేనమ॒భ్యషిం॑చంత దే॒వాః.

తద॑స్య చి॒త్రꣳ హ॒విషా॑ యజామ. అప॑ పా॒ప్మానం॒ భర॑ణీర్భరంతు .. 29 ..

ని॒వేశ॑నీ సం॒గమ॑నీ॒ వసూ॑నాం॒ విశ్వా॑ రూ॒పాణి॒ వసూ᳚న్యావే॒శయం॑తీ.

స॒హ॒స్ర॒పో॒షꣳ సు॒భగా॒ రరా॑ణా॒ సా న॒ ఆగ॒న్వర్చ॑సా సంవిదా॒నా..

యత్తే॑ దే॒వా అద॑ధుర్భాగ॒ధేయ॒మమా॑వాస్యే సం॒వసం॑తో మహి॒త్వా.

సా నో॑ య॒జ్ఞం పి॑పృహి విశ్వవారే ర॒యిన్నో॑ ధేహి సుభగే సు॒వీరం᳚.

ఓం శాంతిః॒ శాంతిః॒ శాంతిః॑